میخواهیم مسیر درس را عوض کنیم و کمی در مورد اقتصاد هنجاری صحبت کنیم
که به معنی نوع احساسمان در رابطه با کنش های شرکت ها و مصرف کنندگان است
و برای اینکار باید توقف کنیم و از جلسه پیش
و حالا در این جلسه، در مورد رفاه صحبت کنیم
بهزیستی
چطور تاثیرات مرتبط با بهزیستی
کنش های افراد و شرکت ها را اندازه گیری میکنیم؟
خوب جلسه پیش از اولین مفهوم این حوزه صحبت کردیم
که مازاد مصرف کننده بود
مازاد مصرف کننده مقادیر مطلوبتی بود
که مصرف کنندگان فراتر از بهایی که برای کالا پرداختند، به دست آوردند
از آنجایی که اگر خاطرتان باشد مطلوبیت مفهومی ترتیبی است و نه اصلی
بازتعریفش کردیم
و شد تمایل مصرف کنندگان به پرداخت
مبلغی بالاتر از پولی که برای کالایی پرداخت میکنند
پس هر مبلغی که مصرف کنندگان تمایل به پرداختش را داشتند
و بالاتر از آنچه در واقع پرداخته اند بوده باشد، میشود مازاد مصرف کننده
و این در سطح فردی بود
این مازاد مصرف کننده فردی بود
حالا میخواهیم فراتر رویم و در مورد مازاد مصرف کننده بازار صحبت کنیم
پس برای فرد
مازاد مصرف کننده تمایل به پرداخت مبلغی بالاتر از قیمتی است که در واقع پرداخت شده است
در سطح بازار همان است
تجمیع مازادهای مصرف کننده فردی است
بیاید یک مثال ساده را در نظر بگیریم
بیاید مورد مازاد مصرف کننده ای که شما از کلاس من بدست می آورید را در نظر بگیریم
یک منحنی تقاضایی برای جلسات کلاس من داریم
به شکل 13-1 نگاه کنیم
بگوییم که این منحنی تقاضا برای کلاس های من است
پس در اصل این تمایل به پرداخت است
فهم کلی این است که دانشجویانی وجود دارند
که تمایل به پرداخت پول زیادی دارند، چون متوجه
نبوغ چیزهایی که در این کلاس میشنوند هستند
و تمایل دارند که مبلغ بالایی را برای کلاس های من پرداخت کنند
بعد یک سری دانشجویان دیگری هستند که تمایل دارند کمی کمتر بپردازند
میاییم پایین و میرسیم به دانشجویانی که هر جلسه خوابشان میبرد
که تمایل به پرداخت هیچ مبلغی برای کلاس های من ندارند
پس یک منحنی تقاضایی برای کلاس های من موجود است
و دوباره میگویم کلید تمام این ماجرا کلید تحلیل رفاه
به خاطر داشتن چیزی است که این منحنی تقاضا از آن نمایندگی میکند
این منحنی تمایل به پرداخت است
اما در این مورد این تمایل افراد به پرداخت نیست
بلکه تمایل بازار به پرداخت است
که در آن هر نقطه واحدی از تقاضا است
در این مورد هر واحد برابر با یک فرد است
پس هر نقطه تمایل پرداخت آن فرد را نشان میدهد
پس نقطه ای که روی بردار Y است تمایل به پرداخت
شخصی را نشان میدهد که بیش از همه از کلاس من لذت میبرد
یا بیشترین ارزش را از جلسات کلاس بدست می آورد
تقاطع آن خط با بردار X تمایل به پرداخت 0 است
کسی که تمایل به پرداخت هیچ پولی برای این کلاس ندارد
مسلما میتوان به سمت منفی هم رفت
ممکن است افرادی باشند که تمایل داشته باشند برای نیامدن به این کلاس پول بدهند
اما این را در نظر نخواهیم گرفت
میگوییم که 0 حداقل است
خوب اینجا تعیین گر کلیدی برای برآمد تعادلی چیست؟
تعادل نقطه ای است که
که در آن قیمت برابر با تمایل به پرداخت مصرف کننده حاشیه ای قرار داده شده است
پس اگر یک نمودار معمولی عرضه و تقاضا را در نظر بگیرید
و یک قیمت تعادلی را به دست بیاوریم
پس این میشود کمیت تعادلی Q*
و این میشود قمیت تعادلی P*
حالا بیاید روی این منحنی تقاضا تمرکز کنیم
با آن قیمت P* ...
روی منحنی تقاضا است پس تمایل به پرداخت است
تمایل به پرداخت چه کسی است؟
تمایل به پرداخت شخص Q* است
تمایل پرداخت فردی است که دقیقا تمایل به پرداخت مبلغ قیمت را دارد
به این معنا که در تعادل در بازاری کاملا رقابتی
نوع بازاری که تا حالا در موردش بحث کرده ایم
قیمت نماینده‌ی
تمایل به پرداخت مصرف کننده حاشیه ای است
تمایل به پرداخت مصرف کننده ای
که دقیقا بین مصرف و عدم مصرف کالا بی تفاوت است
پس این شخص Q* در مثالمان
شخص بی تفاوت است
که چقدر مازاد مصرف کننده بدست می آورد؟ مقدار 0 مازاد مصرف کننده به دست می آورد
از آنجای که تمایل پرداخت این شخص برابر با قیمت است
تعادل زمانی به دست می آید که قیمت...
در تعادل، مصرف کننده حاشیه ای
آخرین شخصی که مصرف میکند
مقادیر برابر با 0 مازاد مصرف کننده به دست می آورد
در آن قیمت بین مصرف و عدم مصرف کالا بی تفاوت است
اگر رایگان بود خوشحال میشد که مصرف اش کند
اما در آن قیمت تعادلی برابر با P*
برایش تفاوتی نمیکند
بنابراین در اصل اگر دوباره به نمودار نگاه کنید، چیزی که میگوید
این است که قیمت 100 دلار به ازای هر جلسه است
و در این صورت فرد صدم
میشود مصرف کننده حاشیه ای
که بین پرداخت 100 دلار و شرکت در جلسات من
و عدم پرداخت و گذشتن از جلسات من، بی تفاوت است
پس آن شخص صدم
شخصی است که بین پرداخت 100 دلار و شرکت در کلاس من
و عدم پرداخت و شرکت نکردن در کلاس من بی تفاوت است
این شخص هیچ مازاد مصرف کننده ای بدست نمی آورد
چون تمایل به پرداختش برابر با قیمت است
این به این معناست که تمام مصرف کنندگان تا 100 نفر اول
در معنا باید مقادیری مازاد مصرف کننده به دست بیاورند
تا زمانی که منحنی تقاضا با شیب رو به پایین باشد
تا زمانی که منحنی تقاضا با شیب رو به پایین باشد، هر شخصی در سمت چپ شخص صدم
قاعدتا باید مقادیری مازاد مصرف کننده به دست بیاورند
به شکل اخص اولین فرد
مازاد مصرف کننده بسیار بالایی به دست می آورد
چطور میتوانیم این را ثابت کنیم؟
خوب اثباتش ساده است
میدانیم که تمایل به پرداختش بالاتر از شخص صدم است
و میدانیم که شخص صدم تمایل دارد که 100 دلار را بپردازد
در نتیجه در معنا تمام افراد در سمت چپ شخص صدم مقادیر مازاد مصرف کننده به دست می آورند
چون میدانیم که بیش از شخص صدم دوستش دارند
و ضخص صدم تمایل دارد که 100 دلار بپردازد
همه تنها نیاز است که 100 دلار بپردازند چون قیمت برای همه برابر است
پس قاعدتا مازاد مصرف کننده به دست می آورند
پس اولین شخص مازاد مصرف کننده بالایی به دست می آورد
بعد کم و کم و کمتر می شود تا اینکه شخص صدم مقدار 0 بدست می آورد
اما اگر که انتگرال بگیرید
تمام مازاد مصرف کننده بازار میشود تمام آن مثلث
eتمام آن مثلث سایه خورده
پس مازاد مصرف کننده بازار
به همان صورت مازاد مصرف کننده فردی تعریف میشود
تفاوت میان منحنی تقاضا...
محیط زیر منحنی تقاضا و بالای قیمت است
پس میشود انتگرال آن محیط
زیر منحنی تقاضا و بالای قیمت
اما اینجا تصمیم فردی را در نظر نداریم
بلکه تصمیم بازار را در نظر داریم
و وقتی این مورد را در نظر میگیریم
آخرین واحد شخصی که بی تفاوت است را نشان میدهد
و تمام افراد دیگر مقادیر مازاد از آن به دست می آورند
سوالی در این مورد هست؟
حالا بپرسیم که اگر قیمت جلسات من افزایش پیدا کند چه اتفاقی می افتد
فرض کنیم که من دم در 100 دلار میگرفتم
شما همه افراد سمت چپ شخص صدم روی نمودار هستید
آن اشخاصی که جلسه اول اینجا بودند و دیگر نمی آیند
افراد سمت راست شخص صدم روی نمودار بوده اند
حالا فرض کنیم که من...
قیمت را عوض کنم، بجای اینکه دم در 100 دلار بگیرم
دم در 110 دلار پول بگیرم
بریم به شکل 13-2
اینجا چه اتفاقی می افتد؟
خوب در این مورد اگر 110 دلار پول طلب کنم
شخص صدم دیگر تمایلی به حضور در جلسات نخواهد داشت
خاطرتان هست که شخص صدم
بین پرداخت 100 دلار و شرکت در جلسات من و عدم پرداخت و شرکت نکردن بی تفاوت بود
خوب به قیمت 110 دلار مسلما میگوید ولش کن دیگر ارزشش را ندارد
حذف میکند
به همین صورت آنطور که این نمودار را کشیده ام هرکسی
که بالاتر از شخص نودم هست، دیگر در کلاس شرکت نمیکند
به این معنا که حالا این شخص نودم است که در قیمت 110 دلار
بین پرداخت و شرکت در جلسات و عدم پرداخت و شرکت نکردن بی تفاوت است
هرکسی که سمت چپ شخص نودم است همچنان مازاد مصرف کننده به دست می آورد
سایه نخورده است اما اگر مثلث بالای خط مقطع 110 دلاری را سایه بزنیم
مثلثی که زیر منحنی تقاضا و بالای خط مقطع 110 دلاری است
این مازاد مصرف کننده جدید است
این افراد همچنان مازاد مصرف کننده به دست می آورند، چون انقدر من را دوست دارند
که تمایل دارند که بیش از 110 دلار بپردازند
بنابراین حتی در 110 دلار، البته که ترجیح میدهند 100 دلار بپردازند
اما در قیمت 110 دلاری همچنان به جلسات می آیند و همچنان راضی خواهند بود
اما حالا 10 نفر حذف کرده اند چون تمایل ندارند 110 دلار بپردازند
فقط تمایل به پرداخت 100 دلار دارند
بنابراین میبینیم که مجموع مازاد مصرف کننده کاهش پیدا کرده است
به اندازه این ذوزنقه سایه خورده کاهش پیدا کرده است
و به دو دلیل کاهش پیدا کرده است
یک دلیل اینکه برخی افرادی که پیش از این مازاد مصرف کننده به دست می آوردند
حالا از بازار خارج شده اند
این میشود آن مثلث کوچک
میشود آن مثل سایه خورده
همچنین از این نظر کوچک شده است که حتی افرادی که در بازار مانده اند
حالا از رضایتشان کاسته شده است
مقادیری مازاد مصرف کننده از دست داده اند
مازاد مصرف کننده همچنان مثبت است
همچنان به جلسات کلاس می آیند
اما کوچک تر از پیش شده است و میشود آن مستطیل
بنابراین مثلث شد افرادی که از بازار خارج شدند
مستطیل نمایانگر کاهش در مازاد مصرف کننده است
مازاد مصرف کننده کم شده‌ی افرادی که در بازار مانده اند اما باید 10 دلار بیشتر بپردازند
مازاد مصرف کننده همچنان مثبت است اما کوچکتر است
حالا یک سوال از شما دارم
مفهوم کلیدی اقتصادی‌ای
که در یک بازار تعیین میکند
که مازاد مصرف کننده زیاد است یا کم، چیست؟
بله؟
کشسانی؟
دقیقا، کشسانی
و چرا اینطور است؟
چون میزان شیب را تغییر میدهد...
دقیقا
پس اگر به شکل 13-3 نگاه کنیم
اینجا یک مورد کشسانی تقاضای با شیبی تندتر داریم
که در آن مصرف کنندگان بیشتر غیر کشسان هستند
اگر با شکل 13-1 مقایسه کنید
میبینید که مثلث مازاد مصرف کننده خیلی بزرگتر است
به همین صورت اگر منحنی تقاضای مسطح تری بکشیم
تقاضایی کشسان تر
مثلث مازاد مصرف کننده خیلی کوچکتر میشود
پس اگر که به شکل نموداری بتوانید ببینید چیزی که مازاد مصرف کننده را تعیین میکند
کشسانی تقاضا است
حالا کسی میتواند از لحاظ شهودی به من بگوید چرا اینطور صدق میکند؟
از لحاظ نموداری امیدوارم که ببینید چرا صدق میکند
هر چه منحنی مسطح تر باشد، مثلث کوچکتر میشود
کسی میتواند از لحاظ شهودی به من بگوید چرا اینطور صدق میکند؟
چرا هر چه تقاضا غیر کشسان تر باشد، مازاد مصرف کننده بزرگتر میشود
و هرچه تقاضا کشسان تر باشد، مازاد مصرف کننده کوچکتر میشود
شما میخواهید امتحان کنید؟
فکر میکنم اگر که بیشتر غیر کشسان باشد
دیگر...
چی ندارند؟
داشتید درست پیش میرفتید
چی تعیین اش میکند؟
انتخاب های بیشتری وجود ندارد
جایگزین های زیادی ندارند
پس در تقاضای غیرکشسان آنقدرها جایگزین وجود ندارد
در این صورت از مصرف کالا مازاد مصرف کننده بسیار بالایی بدست می آورند
انسولین و مک دونالد را در نظر بگیرید
مازاد مصرف کننده انسولین خیلی خیلی بالاست
چون هرچه که قیمتش باشد بدون آن میمیرم
و جایگزینی وجود ندارد
پس کالایی با تقاضایی بسیار غیرکشسان است
و در نتیجه به هر قیمتی، من میزان بسیار بالایی مازاد مصرف کننده به دست می آورم
چون تا جایی که آن قیمت کمتر از ارزش زندگی ام باشد
مازاد مصرف کننده بالایی به دست می آورم
حالا مک دونالد را در نظر بگیریم
همیشه میتوان به رستوران برگرکینگ رفت و به همان میزان رضایت داشت
شاید دقیقا رضایت برابری نباشد
منحنی کاملا کشسان نیست
مک دونالد را یکم بیشتر دوست دارم
جایزه هایی که در غذای کودک دارند را بیشتر دوست دارم
پس یک کم کشسان است
اما نکته این است که اگر مک دونالد بها را افزایش دهد
آنقدرها ناراحت نمیشوم چون میروم به برگرکینگ و در آنجا هم کاملا رضایت دارم
پس اگر مک دونالد بها را افزایش دهد، مازاد مصرف کننده آنقدرها کاهش پیدا نمیکند
افزایش مازاد مصرف کننده زیادی ...
انقدر مازاد مصرف کننده ای ...
نه از دست رفتن را فراموش کنید...
برگردیم عقب...
این یک موضوع دیگر است
دارم در مورد کناره های مازاد مصرف کننده صحبت میکنم
خرید در مک دونالد، مازاد مصرف کننده زیادی به دست نمیدهد
مازاد مصرف کننده زیادی از خرید در مک دونالد به دست نمی آید
چون همیشه می توان به جای آن به رستوران برگر کینگ رفت
پس چیزی که مازاد مصرف کننده را تعیین میکند، کشسانی تقاضا است
که در اساس تمایل شما به پرداخت است
کالاهای غیرکشسان، تمایل بالاتری برای پرداخت دارند
و در نتیجه مازاد مصرف کننده
در اصل ارتباط عکسی با کشسانی تقاضا دارد
هر چه کشسانی بیشتر باشد، مازاد مصرف کننده کوچکتر میشود
حالا بیاید برویم و در مورد تولیدکنندگان صحبت کنیم
خوب تحلیل مرتبط با مازاد تولید کننده همان نوع تحلیل است
فقط به طرف دیگر بازار میرویم
حالا سوال اینجا این است که
چه چیزی مازاد تولید کننده من را تعیین میکند؟
خوب، چه چیزی مازاد مصرف کنندگان را تعیین میکند؟
فاصله میان تمایل من به پرداخت و قیمت است
چیزی که مازاد تولیدکنندگان را تعیین میکند
میشود فاصله میان تمایل حاشیه ای شرکت ها به عرضه و قیمت
بنابراین تمایل حاشیه ای من به عنوان مصرف کننده به پرداخت
چیزی است که مازاد مصرف کننده من را تعیین میکند
مازاد تولید کننده از جانب تمایل حاشیه ای من برای عرضه، تعیین میشود
تمایل حاشیه ایم من به عرضه، که به سادگی از طریق منحنی عرضه نشان داده میشود
مازاد تولیدکننده کمی ساده تر است
منحنی عرضه نمایانگر قیمتی است که در آن من تمایل به عرضه کالا را دارم
منحنی عرضه به این معنی است
همانطور که چند جلسه پیش در موضوع شرکت های رقابتی یاد گرفتیم
این هزینه حاشیه ای من است
پس منحنی عرضه، هزینه حاشیه ای من است
به این معنا که تولید واحد بعدی چقدر برای من هزینه دارد
در شرایط تعادلی کاملا رقابتی بلند مدت
یا تعادل کوتاه مدت
این اساسا چیزی است که قیمتم را با آن هماهنگ میکنم
پی اگر به شکل 13-4 بروید
حالا بیاید به مازاد تولیدکننده من نگاه کنیم
مازادی که من از برگزاری جلسات کلاسم بدست می آورم
فرض کنیم که...
تصور این کمی دشوارتر است
اما تصور کنید که من ترجیح میدهم که کلاس های کم جمعیت تری را برگزار کنم
شاید چون وقتی که تعداد دانشجوها کمتر میشود میتوانم به اسم بشناسمتان
نیازی نیست زیاد به اطراف نگاه کنم نیازی نیست زیاد راه بروم یا هرچی
پس تصور کنیم که من بیشترین رضایت را با کلاس گذاشتن با یک دانشجو دارم
و این کمترین هزینه، یا کمترین تلاش، را از من میطلبد
فقط می آیم و مینشینیم و قهوه میخوریم
فقط مطالب را میگویم و نیازی نیست به فکر یادداشت برداری و این چیزها باشم
اما اگر دو دانشجو باشند، عذاب وجدان خواهم داشت
پس کمی برای خودم یادداشت برداری انجام میدهم
وقتی سه دانشجو باشند، یادداشت های بیشتری آماده میکنم
زمانی که تمام شما دانشجویان باشید، باید همه این یادداشت ها را از پیش تایپ کنم
پس هر دانشجویی که به جلسات کلاس من اضافه میشود
به عنوان هزینه حاشیه ای در نظرش میگیریم
حالا، البته میدانید که این درست نیست
اگر شش دانشجوی دیگر وارد شوند یادداشت هایم را عوض نمیکنم
اما بیاید فعلا تصور کنیم که خطی است
تصور کنید که با هر دانشجوی بیشتری که وارد این کلاس میشود، من باید
یک کم بیشتر برای کلاسم زحمت بکشم
پس دانشجویانی که اضافه میشوند برای من هزینه حاشیه ای هستند
این موضوع این منحنی عرضه با شیب رو به بالا را به دست میدهد
حالا فرض کنیم که در یک قیمت مشخص P...
با توجه به منحنی عرضه
اگر قیمت با P برابر شود، من تمایل دارم که برای مقادیر Q دانشجو کلاس برگزار کنم
به این معنا که اگر میخواهید قیمت P را به من بدهید
در این قیمت تمایل حاشیه ای من به عرضه
مقادیر Q جلسه کلاس است
به این شکل هم میتوان گفت که اگر میخواهید که مقادیر Q جلسه عرضه کنم
باید بهای P را به من بپردازید
این نقطه ای است که من هیچ مازاد تولیدکننده ای به دست نمی آورم
در این نقطه بی تفاوت هستم
اگر در آن نقطه به من بگویید که آیا دانشجوی Q ام را میخواهی یا نه؟
میگویم که برایم اهمیتی ندارد
برایم تفاوتی نمیکند
مقادیر 0 مازاد تولیدکننده به دست می آورم
اما مازاد بسیار بالایی روی دانشجوی اول داشتم
چون تمایل داشتم که باهاش کار کنم و هیچ هزینه ای برایم نداشت
اما مقادیر P را برای کار کردن با شماها بهم می پردازند
پس روی آن مازاد تولیدکننده به دست می آورم
پس مازاد تولیدکننده روی تمام واحدهای سمت چپ Q به دست می آید
چون آن ها واحدهایی با مازاد تولیدکننده مثبت می باشند
آنها واحدهایی بالای منحنی عرضه
و زیر قیمت هستند
واحدهایی هستند که بالای منحنی عرضه هستند پس تمایل به عرضه دارم
اما زیر قیمت هستند که به این معناست که
دارم برای عرضه آن واحد پول بیشتری از آنچه باید دریافت میکنم
کسی می تواند اسم تقریبی دیگری را برای این مثلث بگوید؟
به چه صورت دیگری میتوان این مثلث را در نظر آورد؟
خوب میتوانم در مورد مازاد تولیدکننده صحبت کنم
و بگویم که تفاوت میان قیمتی که تولیدکنندگان دریافت میکنند
و هزینه ای که برای تولیدش دارند، چیست؟
سود
اگر بخواهیم تقریبی بگوییم، مازاد تولیدکننده، سود است
از لحاظ فنی در کوتاه مدت اینطور نیست
چون در کوتاه مدت هزینه های ثابت را داریم
و ممکن است که در کوتاه مدت از نظر هزینه های ثابت ضرر داد
و همچنان در بلند مدت سود حاصل کرد
پس در کوتاه مدت از لحاظ فنی صدق نمیکند
در بلند مدت از لحاظ فنی درست است
اما برای این کلاس فرض میکنیم که از لحاظ فنی درست است
پس مازاد تولیدکننده میشود سود
در نظر آوردنش بسیار راحت تر است
مازاد مصرف کننده مفهومی گنگ است
باید تمایلم به پرداخت نسبت به چیزی که واقعا میپردازم را اندازه گیری کنیم
اما مازاد تولیدکننده ساده است میشود سود
پس مازاد تولیدکننده سود است تفاوت میان...
قیمتی که در آن تمایل به تولید کالا را دارم
و قیمتی که در واقع برای کالا به من میپردازید، است
پس این میشود مازاد تولیدکننده
سوالی در این مورد هست؟
بسیار خوب
با کنارهم قرار دادن این دو، حالا میتوانیم مجموع رفاه جامعه را اندازه گیری کنیم
حالا در اختیارش داریم
میتوانیم مجموع رضایت تمام جامعه را اندازه گیری کنیم
و رفاه اجتماعی جامعه را به عنوان
مازاد مصرف کننده بعلاوه مازاد تولیدکننده تعریف میکنیم
حالا لزوما نباید اینگونه باشد
میتوان گفت که خوب فلانی تو اهمیت بیشتری به مصرف کنندگان نسبت به شرکت ها نمیدهی؟
یا اینکه فلانی تو اهمیت بیشتری به شرکت ها نسبت به مصرف کنندگان نمیدهی؟
فعلا این را میگذاریم کنار
ساده ترین کار را میکنیم و فقط میگوییم...
رفاع اجتماعی را به سادگی به صورت مجموع
میزان مازادی که مصرف کننده به دست می آورد
بعلاوه میزان مازادی که تولید کننده به دست می آورد، تعریف میکنیم
این ارائه ای خاص است
زمانی که در مورد بهینگی و تعادل صحبت میکنیم
زمانی که در مورد بهینگی...
ببخشید
در برابر مساوات صحبت میکنیم
که در جلسات آخر این درس در موردش بحث میکنیم
در مورد تعاریف جایگزین بحث خواهیم کرد
و چطور تعاریف متفاوتش را مقایسه میکنیم
اما فعلا این تعریف استاندارد اقتصادی است
که میگوید بیاید قضاوت نکنیم که کدام از دیگری برتر است
بیاید فقط در مورد میزان مجموع مازاد در جامعه صحبت کنیم
که میشود میزان رفاه اجتماعی
مجموع مازاد در جامعه
و نتیجه کلیدی این است که
تعادل رقابتی که در آن تقاضا به عرضه برابر است
-در تعادل رقابتی-
برآیند حداکثرساز رفاه است
تعادل رقابتی در بازار
که در آن تقاضا برابر با عرضه است
همچنین برآیند حداکثرساز رفاه است
و این نکته کلیدی است که حالا میخواهیم به آن بپردازیم
این که اساسا دور شدن از آن نقطه تعادلی که درش تقاضا به عرضه برابر است
بر حسب تعریف، میزان رفاه اجتماعی را کاهش میدهد
برای دیدنش بریم به شکل 13-5
اینجا منحنی‌های عرضه و تقاضا را داریم
این از کتاب است
منحنی‌های عرضه و تقاضا را داریم
و در ابتدا در نقطه P1 و Q1 در تعادل هستیم
در نقطه E1
پس در نقطه E1 در تعادل ابتدایی هستیم
در نقطه تعادل ابتدایی E1
مازاد مصرف کننده برابر است با R
حالا حروفی را میگوییم که نمایانگر محیط ها هستند
R بعلاوه S بعلاوه V
این میزان مازاد مصرف کننده است
مقادیر زیر منحنی تقاضا و بالای قیمت
صحیح ؟
این مازاد مصرف کننده است
دوباره میگویم اگر برایتان روشن نبود ازم بپرسید چون موضوع مهمی است
پس زیر منحنی تقاضا و بالای قیمت
R بعلاوه S بعلاوه V
مازاد تولیدکننده میشود T بعلاوه U
سود میشود مقادیر بالای منحنی عرضه و زیر قیمت
پس کل رفاه اجتماعی میشود مجموع همه این ها
R بعلاوه S بعلاوه V بعلاوه T بعلاوه U
این نقطه شروع تعادل رقابتی است
حالا بیاید ببینیم...
آنهایی که هندسه خوبی دارند باید بتوانند فورا متوجه شوند
که هیچ نقطه ای را نمیتوان انتخاب کرد
که بتواند رفاه اجتماعی را بزرگتر کند
بعنوان یک تمرین ساده تطبیق آماری، تصور کنید که من
بگویم دولت بیاید و بگوید که میخواهیم قیمت را به P2 افزایش دهیم
به این نتیجه رسیده ایم که تولیدکنندگان به اندازه کافی درآمد ندارند
ببینید مصرف کنندگان سه حرف دارند
منصفانه نیست که تولیدکنندگان فقط دو حرف دارند
پس میخواهیم قیمت را افزایش دهیم تا تولیدکنندگان
حرف بیشتر و به مصرف کنندگان حروف کمتری داشته باشند
این خیلی شبیه منطق سیاستگذاری‌های دولتی این روزهاست
پس این کار را میکنیم
و قیمت را به P2 افزایش میدهیم
با قیمت P2 یک تعادل تازه خواهیم داشت
اگر به اجبار قیمت را به P2 افزایش دهیم
یک تعادل تازه در نقطه e2 خواهیم داشت
و کمیت Q2
حالا چه اتفاقی می افتد؟
چه تاثیری رو مازاد مصرف کننده گذاشت؟
حالا در مازاد مصرف کننده S و V را از دست داده ایم
مازاد مصرف کننده حالا تنها R است
چون حالا در قیمت P2 این منطقه بالای پایین منحنی تقاضا و بالای قیمت است
با این حال مازاد تولیدکننده بزرگتر شده است
حالا بجای اینکه T بعلاوه U باشد T بعلاوه S است
پس عملا اتفاقی که افتاده است این است که S را
از مصرف کنندگان به تولیدکنندگان انتقال داده ایم
و V بعلاوه U را برای همیشه از دست داده ایم
در این تغییر یک انتقال و یک از دست دادن را داریم
محیط S انتقال یافته است
در گذشته متعلق به مصرف کنندگان بوده است و حالا متعلق به تولیدکنندگان است
اما حالا چیزی را داریم که به آن میگوییم رفاه از دست رفته
رفاه از دست رفته V بعلاوه U
میشود رفاهی که از میان رفته است
رفاه از میان رفته است
و معنای رفاه از دست رفته
میشود کاهش خالص بهره وری از مبادلاتی که انجام نشده اند
یادتان هست که در جلسات پیش در مورد بهره وری صحبت کردیم
گفتیم که برآیند بهینه برآیندی است
که در آن مبادلاتی که به نفع هر دو طرف است، انجام میشود
اینجا مبادلاتی داریم که با عدم دخالت دولت میتوانست به نفع هر دو طرف باشد
و الان صورت نمیگیرند
مازادی است که از میان رفته است
بخار شده است
رفاه اجتماعی است که حالا از میان رفته است
چون مبادلاتی وجود دارند که میتوانستند موجب رضایت بیشتر هر دو طرف شوند
که حالا صورت نمیپذیرند
و این از دیدگاه اجتماع کاملا هدر رفت است
چون به نفع جامعه است که تمام مبادلاتی که به هر دو طرف رضایت بیشتری میدهد، صورت گیرد
پس حرف آخر این است که اگر هر قیمتی
بجز قیمت بازار P1، اجبار شود
میتوانید خودتان هم امتحان کنید
هر قیمتی را که اجبار کنید، از لحاظ معنایی
به رفاه اجتماعی کمتری می انجامد
ممکن است تغییر ایجاد کند
میتواند به نسبت مازاد تولیدکننده به مازاد مصرف کننده بیشتر یا کمتری بیانجامد
تکرار میکنم که اینجا برای اندازه گیری رفاه اجتماعی داریم از مجموع هر دو استفاده میکنیم
رفاه اجتماعی کاهش پیدا کرده است
پس در این مورد رفاه اجتماعی حداکثرسازی شده است
پس این یک چارچوب نظری به ما میدهد
این درس را با عرضه و تقاضا شروع کردیم
در مورد این صحبت کردیم که چگونه چیزهایی مثل حداقل حقوق بهره وری را کاهش میدهد
خوب این به ما یک چارچوب رفاهی، و چارچوبی رسمی تر برای در نظر گرفتن آن موضوع میدهد
قبلا گفتم که بهره وری را کاهش میدهد چون نیروی کار کمتری در بازار خواهیم داشت
اما حالا به شکل رسمی تری میتوانیم بگوییم که چرا حداقل حقوق بهره وری را کاهش میدهد
در واقع میتوانیم بهش بپردازیم
اجازه بدهید ریسک کنم و دستی نمودار بکشم
خاطرتان هست که در بازار نیروی کارمان مقادیر نیروی کار را روی بردار X داشتیم
و حقوق را روی بردار Y داشتیم
یک عرضه نیروی کار داشتیم که از کارگران می آمد
که تصمیم میگیرند کار کنند، به مراتب اینکه حقوق بالا میرود میخواهند بیشتر کار کنند
تقاضای نیروی کار را داریم
که از تقاضای شرکت ها برای نیروی کار می آید
به مراتب اینکه حقوق بالا میرود، نیروی کار کمتری می خواهند
و یک تعادل ابتدایی در تقاطع L* و W* داریم
وقتی که دولت با حداقل حقوق دخالت میکند
و میگوید که میخواهیم که حداقل حقوق برابر با W ممتد را قرار دهیم
یادتان هست که گفتیم اتفاقی که می افتد این است که مسلما
در آن صورت شرکت ها تنها مقادیر L1 کارگر خواهند خواست
قبلا در مورد این صحبت کردیم که این چطور به مقادیری بیکاری می انجامد
اما به این اشاره نکردیم که چطور این موضوع به هدر رفت بهره وری در جامعه می انجامد
این محیط الان رفاه از دست رفته است
این کارگران رضایت داشتند که با حقوق پیشین کار کنند
و شرکت ها هم رضایت داشتند که کارگران را با حقوق پیشین استخدام کنند
این مبادلات دیگر انجام نمیشوند
پس پرسش مهمی اینجا مطرح است که به تفکرتان کمک میکند
الان دیگر باید در خواب هم مثلث رفاه از دست رفته بکشید
فوت کوزه گری این ها این است:
چرا مثلث رفاه از دست رفته اینجا از از همه کوچکتر است
و به این صورت بزرگ میشود؟
چرا به فراخور اینکه از تعادل رقابتی دور میشویم، مثلث رفاه از دست رفته بزرگتر میشود؟
بله؟
تعداد کمتری از افراد هستند که تمایل دارند در آن قیمت کار کنند
تکرار میکنید؟
تعداد افراد کمتری هستند که تمایل دارند
به آن قیمت کمتر کار کنند
خوب اینجا داریم حقوق بالاتری را مقرر میکنیم
افراد کمتری تمایل دارند که...
به اینجا اشاره میکنی؟ یا اینجا؟
به سمت راست
کلا به سمت راست...
پس اینطور هم میتوان گفت که در آن سطح حقوق
مصرف کنندگان بی تفاوت هستند
به عبارت دیگر تمایل به کار دارند، اما این تمایل کم است
پس اساسا در این حقوق، در این نقطه
کارگر L* ام
هیچ مازادی از کار کردن به دست نمی آورد
حقوق خیلی بدی نیست رضایت دارد که بگیردش
اما با کار نکردن هم رضایت خواهد داشت
بی تفاوت است
پس اگر کاری کنید که کارگر L* کار نکند
برایش اهمیتی ندارد
بنابراین اگر حداقل حقوق را افزایش دهیم و این فرد بجای کار کردن، خانه بماند
برایش اهمیتی ندارد چون اصلا از کار کردن هم مازادی به دست نمی آورد
به همین صورت این شرکت که کارگر L* ام را استخدام میکند
دقیقا به میزانی که کارگر تولید میکرد، به او حقوق میدادند
هزینه حاشیه ای آن کارگر
دقیقا با آنچه به او پرداخت میکردند برابری میکرده است
میزان تولید کارگر دقیقا با حقوقی که بهش می پرداختند برابری میکرد
روی آن کارگر هیچ سودی کسب نمیکردند
بنابراین شرکت هم اهمیتی نمیدهد اگر او خانه بماند
بنابراین دولت حداقل حقوق را به شکلی مقرر کرد که یک نفر خانه بماند
حداقل حقوق آنقدر به حقوق بازار نزدیک بود
که یک نفر خانه ماند، هیچ هدر رفت رفاه اجتماعی در کار نخواهد بود
یا این هدر رفت بی نهایت کوچک بوده است
چون در مورد نفر آخر بی تفاوتی
در هر دو طرف کارگر و شرکت، وجود داشت
با اینحال زمانی که بیشتر و بیشتر انتقال داشته باشیم
این کارگران دیگر بی تفاوت نیستند، درسته؟
اینها کارگرانی هستند که در آن حقوق کلی مازاد به دست می آورند
و شرکت ها هم در آن حقوق سود بسیاری کسب میکنند
حالا بی تفاوت نیستند
بنابراین هرچه از تعادل رقابتی دور و دورتر میشویم
محیط خط خطی بزرگتر و بزرگتر میشود
فهم شهودی بسیار مهمی است
اینکه در مورد آن نفر آخر
زمانی که یک اپسیلون از تعادل رقابتی دور میشویم هیچ، محیط خط خطی بوجود نمی آید
چون شخص در هر حال مازادی به دست نمی آورد
و شرکت هم مازادی از جانب او به دست نمی آورد
اما هرچه دورتر میشویم، هدر رفت رفاه اجتماعی بزرگتر و بزرگتر میشود
چون به اشخاصی بر میخورد که روی مبادلاتشان کلی مازاد به دست می آوردند
و شما دارید جلوی صورت پذیرفتنشان را میگیرید
پس اگر دولت در مبادلات دخالت کند...
تصور کنید که من و ایشون در مورد یک کارت بیسبال داریم چونه میزنیم
و در نهایت من دقیقا ارزشی که کارت بیسبال برایش دارد را به او بپردازم
و دقیقا هم ارزشی که داشتنش برای من دارد را بپردازم
و والدینم بیایند و بگویند که نمیتوانی این کار را بکنی
در این صورت اهمیتی ندارد چون بهرحال هیچ کدام از این مبادله مازادی کسب نمیکردیم
اما اگر او 3 عدد از این کارت ها را داشته بود
و خوشحال میشد که به بهای 50 دلار بفروشدش
و من همیشه آرزوی این کارت را داشته بودم و ارزشش برایم 200 دلار میبود
بعد والدینم بیایند و بگویند معامله بی معامله، خوب خیلی ضدحال میشد
هدر رفت زیادی در رفاه اجتماعی است
چون مبادله ای که به نفع هر دو طرف میبوده است، صورت نمی پذیرد
سوالی در این مورد هست؟
بیاید یک مثال خاصه خوبی از این موضوع را در نظر بگیریم
زمانی که دولت در مبادلات مداخله میکند و برآیند هایش
دستیاران آموزش روز جمعه چند مثال جالب را حل خواهند کرد
امروز فقط یکی را حل میکنم
و بعد به شکل گروهی روی چند مثال دیگر کار خواهید کرد
چون سخت و مهم است
امروز میخواهم روی مثال پلاک تاکسیرانی متمرکز شوم
مثالی در کتاب است که به شکل خاصه مثال خوبی است
همه تاکسی سوار شده ایم و میدانیم چطور کار میکنند
اما رانندگان تاکسی در تقریبا تمامی شهرها
اینطور نیست که همینطور یک تاکسی را روشن کنند و مسافرکشی کنند
در تقریبا تمامی شهرها باید چیزی را از شهرداری بگیرید
که این اجازه را به شما بدهد که به خود بگویید تاکسی
به این معمولا میگویند پلاک تاکسیرانی
در اصل پلاک فلزی ای بود که روی کاپوت ماشین میگذاشتند
اما حالا فقط یک مجوزی شده است که پشت ماشین میگذارند
بنابراین هر وقت که سوار تاکسی میشوید یک مجوزی را میبینید که رویش نوشته شده است
فلانی از جانب فلان شهر مجوز تاکسیرانی دارد
دولت تعداد خاصی از این مجوزهای تاکسیرانی صادر میکند
و تقریبا همیشه تعداد کمتری
از آنچه در بازاری آزاد برای تاکسی تقاضا میشود، صادر میکند
بیاید ببینیم این موضوع چه تاثیری می گذارد
برید به شکل 13-6
دارد یکم پیچیده میشود
این مثالی از تحلیل رفاهی ای است که میتوانیم
وقتی که این مفاهیم را درک کردیم، انجام دهیم
فرض کنیم که در نقطه E1 شروع کنیم
حرف بزرگ E1 سمت راست و حرف کوچک e1 سمت چپ است
سمت راستی مثل دیگر نمودارهای سودی است که داشتیم
سمت راست بازار است
سمت چپ تک شرکت تاکسیرانی است
در ابتدا اگر دولت مداخله نکند
در نقطه حرف بزرگ E1 ابتداً در تعادل هستیم
که در آن قیمت P1 است
تک شرکت تاکسیرانی حرف کوچک e1 سفر را به دست میدهد
و بیاید فرض کنیم که شرکت های تاکسیرانی دقیقا مشابه یکدیگر هستند
که قضیه ساده شود
و تعداد n شرکت تاکسیرانی وجود دارد
در این صورت مجموع مقادیر ارائه شده N1، Q1 است
پس Q1 همان q1 است
که مقادیر ارائه شده از یک شرکت تاکسیرانی در آن قیمت است
ضرب در تعداد n شرکت تاکسیرانی در بازار
N1 شرکت تاکسیرانی در بازار
پس n شرکت در بازار هستند که هرکدام حرف کوچک q1 سفر را ارائه میدهند
و میتوان دید که در آن نقطه هرکدام مقادیری سود کسب میکنند
پس میتوان دید که در نقطه E1
و در قیمت P1 سود کسب میکنند
قیمت برابر با هزینه حاشیه ای قرار داده شده است
نه ببخشید، سود نمیکنند
اشتباه من بود
میتوان دید که در این نقطه سود نمیکنند
چون همانطور که میبینید، قیمت برابر با کمینه هزینه میانگین است
شرایط عدم سود دهی را به خاطر دارید
که در آن هزینه حاشیه ای با هزینه میانگین برابر است
میتوان دید که در آن نقطه حرف کوچک e1 در نمودار سمت چپ
هیچ سودی در کار نیست
چون قیمت برابر با هزینه حاشیه ای و برابر با هزینه میانگین است
بنابرین سودی حاصل نمیشود و این تعادل کاملا رقابتی است
جلسه پیش به این نتیجه بود که رسیدیم
حالا فرض کنیم که دولت بیاید و بگوید: میدونی چیه؟
ما قرار است که...
و رفاه در اینجا
رفاه را در اینجا حساب کنیم
میبنید که رفاه جامعه به این شکل است که تولیدکنندگان هیچ مازادی ندارند
هیچ مازاد تولیدکننده این وجود ندارد هیچ سودی وجود ندارد
مصرف کنندگان مازاد A بعلاوه B بعلاوه C را دارند
مازاد مصرف کننده محیط زیر منحنی تقاضا و بالای قیمت است
میشود A بعلاوه B بعلاوه C
مازاد تولیدکنندگان سود است که برابر با 0 است
چون در بازاری کاملا رقابتی هستیم
بنابراین در نهایت مجموع رفاه اجتماعی میشود A بعلاوه B بعلاوه C
و تماما نصیب مصرف کنندگان میشود
حالا فرض کنیم که صاحبان تاکسی زیاد از این موضوع رضایت ندارند
دوست ندارند که مازادشان برابر با 0 باشد
و بتوانند یک محدودیتی بدست بیاورند
به این صورت که دولت بگوید فقط تعداد خاصی پلاک وجود دارد
و تنها در صورتی اجازه تاکسیرانی میدهیم که شخص پلاک داشته باشد
خوب، حالا...
حالا فرض کنیم که صاحب تاکسی بگوید
تنها تعداد پلاک را به مقادیر n2 محدود میکنیم
بجای اینکه تعداد n1 شرکت تاکسیرانی باشد
- فرض کنیم که پلاک ها را به شرکت ها بدهند و نه خود تاکسی ها -
بجای اینکه تعداد n1 شرکت تاکسیرانی باشد
تعداد پلاک ها را محدود میکنیم تا تنها تعداد n2 شرکت تاکسیرانی باشد
چه اتفاقی می افتد؟
خوب یکم پیچیده است
بیاید دنبالش کنیم
اگر تنها n2 شرکت تاکسیرانی وجود داشته باشد
معنایش این است که با توجه به تقاضای بازاری مشابه
به این معناست که شرکت ها حالا میتوانند سودی کسب کنند
پس اگر به نمودار سمت راست نگاه کنید
تا نقطه n2Q1 منحنی عرضه برابر است
اما در آن نقطه به محض اینکه از n2Q1 میگذریم
بعد به نقطه ای میرسیم که در آن ...
در سطح بهینه پیشین سفرهای با تاکسی
سطح بهینه ای که هر شرکت تاکسیرانی تامین میکند، q1 سفر است
در این صورت سفرهای ممکن تمام میشود
و مردم همچنان تقاضا دارند
خوب چه اتفاقی می افتد؟
خوب کم کم شرکت های تاکسیرانی میتوانند بهای بیشتری طلب کنند
منحنی عرضه شیب رو به بالا پیدا میکند
کم کم میتوانند برای سفرهایی که ارائه میکنند بهای بیشتری طلب کنند
چون حالا ورود شرکت‌های دیگر تاکسیرانی
و رقابت و از میان بردن سود را نداریم
کم کم میتوانند برای سفرهایی که ارائه میدهند بهای بیشتری طلب کنند
و میبنید که آن منحنی عرضه با شیب رو به بالا
در نقطه n2q2 با منحنی تقاضا تلاقی میکند
پس تا n2Q1 همان منحنی عرضه ای است که قبلا داشتیم
که مسطح است
به محض اینکه از این نقطه عبور میکنیم
حالا شرکت ها میتوانند بهای بیشتری طلب کنند
چون دیگر نگران ورود شرکت های دیگر نیستند
پس یک منحنی عرضه جدیدی به دست می آورید که تا n2Q1 مسطح است
و بعد شیب رو به بالا میگیرد
که منحنی S2 است
و منحنی S2 در نقطه E2 با منحنی تقاضا تلاقی میکند
و این نقطه تعادل جدید است
با بهای بالاتر P2 و مجموع کمیت پایین تر Q2
حالا بیاید ببینیم که این چه تاثیری روی شرکت میگذارد
خوب یک شرکت خاص در قیمت P2 حالا...
همیشه قیمت را برابر با هزینه حاشیه ای قرار میدهند
قانونش این است
تمام شرکت هایی که حداکثرسازی سود میکنند، این کار را میکنند
خوب حالا در نقطه حرف کوچک e2 هستند
و سود بسیاری میکنند
چون در آن نقطه هزینه حاشیه ای بسیار بالاتر از هزینه میانگینشان است
پس در این نقطه سودی برابر با
محیط سایه خورده "پی" در نمودار سمت چپ، میکنند
سودی برابر با "پی" میکنند، چون دوباره
بیاید برویم به نمودار سمت راست و بعد نمودار سمت چپ
در نمودار سمت راست منحنی عرضه تازه با منحنی تقاضا
در نقطه E2 تلاقی میکند
در اینجا قیمت P2 است
ببریمش به نمودار سمت چپ
میبینید که در قیمت P2
سودی برابر با ما به تفاوت آن قیمت و منحنی هزینه میانگین بدست می آورند
که میشود آن مربع سایه خورده "پی"
بنابراین شرکت ها حالا سود کسب میکنند
و پیش از این سودی نمیکردند
چه اتفاقی برای رفاه در بازار افتاده است؟
خوب اتفاقی که افتاده است این است که مازاد مصرف کننده
از A بعلاوه B به تنها A نزول کرده است
چون قیمت حالا P2 است
مازاد مصرف کننده محیط زیر منحنی تقاضا و بالای قیمت است
که تنها میشود مثلث A
فقط مثلث A
در قیمت تازه این میشود مازاد مصرف کننده
مازاد تولیدکننده چی میشود؟
خوب حالا تولیدکنندگان سود کسب میکنند
و مازادی که به دست می آورند محیط زیر قیمت
و بالاتر از منحنی عرضه شان است
منحنی عرضه این خط عجیب غریب است که توضیحش را دادم
پس مازاد تولیدکننده جدیدشان این...
نمیدانم اسمش چی میشود یک ذوزنقه با انحنا است
اسمی دارد ؟
به این هم میگویند ذوزنقه ؟
نمیدانم
بهرحال
ذوزنقه منحنی دار که B است
مازاد جدیدشان B است
بنابراین تولیدکنندگان حالا مازاد برابر با B را به دست می آورند
مازاد مصرف کننده به A کاهش پیدا کرده است و چه اتفاقی برای C افتاده است؟
C از میان رفته است
C رفاه از دست رفته است
مازاد مصرف کننده حالا A است مازاد تولید کننده حالا B است
محیط با سایه سیاه خورده C حالا رفاه از دست رفته است
و از آنجایی رفاه از دست رفته است که دوباره
در منحنی هزینه حاشیه ای پیشین در منحنی عرضه پیشین
این ها مبادلاتی هستند که
در آن هر دو طرف تولیدکننده، که در اینجا شرکت های تاکسیرانی هستند
و مصرف کننده که شخصی است که سوار تاکسی میشود
در انجامشان رضایت داشتند
و حالا این مبادلات صورت نمیپذیرند
بنابراین حالا مقادیر C را به عنوان رفاه از دست رفته، از دست داده ایم
ببخشید که قاطی کردم
سوالی در این مورد هست؟
حالا پرسشم از شما این است...
میتوانید به خانه بروید و بهش فکر کنید و امیدوارم که برای مثال های روز جمعه واضح باشد
اما الان بیاید یک پرسش کمی عمیق تر را مطرح کنیم
آیا این به این معناست که اگر امروز راننده تاکسی شوید
مقادیر مازاد تولیدکننده B را از کار روی تاکسی به دست خواهید آورد؟
چرا نه ؟
چون باید قرارداد قیمت ثابت پیمانکار پرداخته شود
چون نکته اینجاست که باید وارد بازار شوید
و برای ورود به بازار به یک پلاک نیاز دارید
و افرادی که پلاک دارند، آن را به رایگان به شما نخواهند داد
فرض کنیم که ایشون به عنوان راننده تاکسی دارد بازنشست میشود
او برای خود پلاک دارد
شما می آیید پیش او میگویید میخواهم راننده تاکسی شوم
چون این محیط بزرگ مازاد تولیدکننده B را میبنیم
پلاکت را به من بده!
ایشون چی خواهد گفت؟
میگوید یک لحظه صبر کن ببینم
اگر پلاکم را به تو بدهم آن سود برابر با "پی" را خواهی داشت
این سودی است که از رانندگی تاکسی در این بازار کسب خواهی کرد
پس کسی که پلاک را دارد، چکار باید بکند؟
شما بگویید، چکار باید بکند؟
پلاک را بفروشد
باید پلاک را به شما بفروشد
و باید به چه قیمتی به شما بفروشد؟
"پی" منهای یک پنی
و ممکن است بگویید خوب این مسخره است
من "پی" منهای یک پنی نخواهم پرداخت
در این صورت هیچ سودی نمیکنم
خوب ایشون سود میکند
ایشون "پی" منهای یک پنی را پرداخت میکند چون حداقل یک پنی به دست می آورد
حالا حتما نباید یک پنی باشد میشود 5 دلار یا 10 دلار یا هرچی باشد
اما نکته این است که پلاک را به بهایی بسیار نزدیک به "پی" خواهد فروخت
چون یکی هست که تمایل دارد که برای دریافت پلاک رقمی نزدیک به "پی" بپردازد
تا جایی که یک کمی باقی بماند
به صورتی که یک کمی کمتر از "پی" باشد
یکی پرداخت خواهد کرد
اما این به این معناست که با پرداخت این مبلغ
هیچ درآمدی کسب نمیکنید
بیاید مثال حداکثری را در نظر بگیریم که در آن تمایل
داشته باشد پلاک را 1 دلار کمتر از "پی" بفروشد
این به این معناست که شما با خرید پلاک به ازای 1 دلار کمتر از "پی"
به عنوان راننده تاکسی هیچ پولی به دست نمی آورید
خوب یک لحظه صبر کن ببینم
این عجیب و غریب است
ما بازار را محدود کرده ایم
گفتیم که کلی سود میتوان به دست آورد
اما با این حال شما به عنوان راننده تاکسی هیچ سودی به دست نمی آورید
سود به کجا میرود؟
چه کسی به دستش می آورد؟
- صدا شنیده نمیشود -
راننده تاکسی هایی که ابتدا پلاک به نامشان صادر شده بود
اولین نسل رانندگان تاکسی که پلاک گرفتند
کل پول را به دست می آورند
بنابراین پلاک های تاکسی هیچ کاری در جهت
بالابردن استاندارد زندگی رانندگان تاکسی نمیکنند
تنها کاری که میکنند این است که آن دسته افرادی که برایشان
لابی کرده و به دستشان آورده اند را پولدارتر میکنند
بله ؟
نمیشود که پولش را همان روزی که میفروشد، برگرداند
با توجه به اینکه میتواند همان مبلغ را برای...
نه، نه
نکته این است که در اساس کاری که کرده است...
میگویید که زمانی که میرود بفروشدش...
به عبارت دیگر پلاک تاکسیرانی مقادیری ارزش دارد
اما این در پولی که از شما میگیرد قرار داده شده است
خوب ایشون کم عقل نیستند
آدم زرنگی هستش، داره منحنی عرضه را مسطح میکند
باید شخص دیگری برای مذاکره انتخاب میکردید
خواهد گفت که ببینید من به اندازه ای از شما طلب میکنم که
برای همیشه از داشتن این پلاک 10 دلار بدست بیاورید
به اندازه ای از شما پول طلب خواهم کرد
هیچ درآمدی نداشته باشید حتی یا اگر بفروشیدش
در اینصورت کاری که میکنید، این است که باید مبلغ بسیر بالایی بپردازیذ
فرض کنیم که روش کار...
اجازه بدید یک مثال بزنم
اجازه بدهید در یک مثال به سوالتان پاسخ بدهم
چیزی که میدانیم این است که در اساس...
این در کتاب پرلاف هست، نکات جالبی درش هست
میدانیم که پلاک های تاکسیرانی خیلی محدودگر هستند
برای مثال میدانیم که توکیو پنج برابر نیویورک تاکسی دارد
علیرغم اینکه نیویورک بزرگتر از توکیو است
و واشنگتن دی سی، ده برابر سانفرانسیسکو تاکسی دارد
علیرغم ایکه واشنگتن دی سی کوچکتر از سانفرانسیسکو است
من اهل سانفرانسیسکو نیستم
همیشه میتوان در واشنگتن تاکسی گرفت
نمیدانم چقدر تاکسی گرفتن در سانفرانسیسکو سخت است
اما ده برابر آن تاکسی در واشنگتن وجود دارد
و این موضوع در ارزش مجوز بازتاب پیدا کرده است
در سانفرانسیسکو کاری که میکنیم
و این زمانی که در مورد فروش دوباره مجوز صحبت
میکنیم، راه ساده تری برای در نظر گرفتن موضوع است
کاری که ایشون میکند این است که مجوز را به شما نمیفروشد
در سانفرانسیسکو نمیفروشندش
به شما اجاره اش میدهد
پس هیچوقت نمیتوانید صاحبش بشوید
به شما اجاره اش میدهد
و هزینه اجازه یک مجوز معمولی در سانفرانسیسکو 42 هزار دلار در سال است
پس اگر که بخواهید راننده تاکسی باشید
باید پیش از اینکه 1 دلار سود کنید 42 هزار دلار از درآمدتان را بپردازید
به شما اجازه اش میدهد و زمانی که کارتان تمام شد، پسش میگیرد
پس در اصل روند به این شکل است که...
حالا اگر میفروختش
توضیح دادم که در قیمت فروشش درآمد آینده تان را لحاظ میکرد
شامل برخی مسائل مالی پیچیده میشود که بعدها بهش میرسیم
پس اجاره دادنش را در نظر بگیرید، چون ساده تر است
به مبلغی برابر با تمام محیط مازاد "پی" یا "پی" منهای 10 دلار اجاره میدهد
در سانفرانسیسکو این مبلغ به 42 هزار دلار در سال میرسد
در نیویورک در ابتدا 12 هزار مجوز صادر کرده اند
در سال 1937، 12 هزار مجوز به بهای هرکدام 10 دلار صادر کردند
از آن زمان مجوز تازه ای صادر نکرده اند
به معنای واقعی کلمه هیچ تاکسی بیشتری از سال 1937 در نیویورک اجازه فعالیت ندارد
یک پلاک تاکسیرانی معمول که در سال 1937 به بهای 10 دلار فروخته شده است
حالا به بهای 400 هزار دلار فروخته میشود
حالا دوباره بخاطر داشته باشید که معمولا فروش انجام نمیگیرد
معمولا اجاره داده میشود
اما نکته این است که آن پلاک تاکسیرانی که
تمام جریان پول آینده حق تاکسیرانی را در خود دارد
400 هزار دلار ارزش دارد
خوب اینجا چکار کرده ایم؟
کاری که کردیم...
و این هم بگویم که در بوستون
پلاک تاکسیرانی 250 هزار دلار ارزش دارد
دفعه بعد که در باران منتظر تاکسی هستید به این موضوع فکر کنید
در باران انتظار میکشید چون یک فردی در سال 1930 و خورده ای
یک وام بلاعوض به ارزش 250 هزار دلار از دولت گرفته است
اما رانندگان فعلی تاکسی هیچ پولی به دست نمی آورند
یک راننده تاکسی در نیویورک 10 تا 12 دلار در ساعت درآمد دارد
راننده تاکسی بودن در نیویورک کار زیاد جالبی نیست
مگر اینکه بخواهید هر بار که به خیابان های نیویورک میروید، روی زندگی خود خطر کنید
10 تا 12 دلار در ساعت
پس از پرداخت مبلغ بسیار بالایی که باید برای اجاره پلاک تاکسی بپردازند، درآمد دارند
حالا این تنها مثالی نیست که در جهان از چیزی که به آن محدودیت های شغلی میگوییم، داریم
مثال های بسیاری وجود دارد
احتمالا برجسته ترین مثالی که به برخی از شما هم ارتباط دارد...
امیدوارم که مثال راننده تاکسی به شما ارتباط پیدا نکند
اما مثال پزشکان ممکن است ارتباط پیدا کند
یک محدودیت بزرگ شغلی انجمن پزشکان آمریکا است
و موسسه ای که پزشکان را تعلیم میدهد، محدودیتی
روی جایگاه دستیاری پزشکی میگذارد
که تعیین میکند که چه تعداد پزشک میتوانند در آمریکا باشند
در نتیجه ما همه برای خدمات درمانی خود پول بیشتری
نسبت به مبلغی که اگر پزشکان بیشتری وجود داشتند میپرداختیم، پرداخت میکنیم
و ممکن است بگویید که این غیر قابل قبول است
اما مسلما چطور انجمن پزشکان آمریکا از خود دفاع میکند؟
چطور میتوان از هر نوع مجوز شغلی ای دفاع کرد؟
بله؟
هرچه تعداد کمتر باشد...
بله
نمیخواهید همه دکنر نیک بشوند
میخواهید...
بیخیال بچه ها باید دکتر نیک رو بشناسید
دستتون رو بلند کنید اگر که میدونید
وقتی میگویم دکتر نیک، منظورم چیست
خدای من شما چرا اینطوری هستید؟
باشه پس تکلیف این درس این است که باید یک قسمت از کارتون سیمپسون ها را ببینید
قبل از اینکه ترم تمام بشود
قابل قبول نیست
دکتر نیک یک پزشک مضخرفی در کارتون سیمپسون ها است
همچنین پزشک مضخرفی را نمیخواهید
نمیخواهید همچنین پزشکان مضخرفی مردم را جراحی کنند
پس باید محدودیت هایی وجود داشته باشد که مطمئن شویم پزشکان کاربلند هستند
و به نظر ایده خوبی میرسد
اما دفعه بعد که شنیدیدش، یادتان باشد
که موضوع فقط این نیست که مطمئن شوند پزشکان کاربلندی وارد بازار شوند
احتمالا بسیاری از افراد هستند که میتوانند پزشکان خوبی بشوند که راهشان نمیدهند
چون جایگاه کافی وجود ندارد
همچنین به این خاطر است که مطمئن شوند پزشکان کلی پول دربیاورند
و این تنها دولت نیست که این کار را میکند
اینجا اصلا دولت دخیل نیست
این ها انجمن های خصوصی ای هستند که مجوز میدهند
و تعداد لوله کش ها و پزشکان و چشم پزشکان
و کلی چیزهای دیگر را محدود میکنند
و به ظاهر برای بالا نگه داشتن کیفیت است
اما در واقعیت به این جهت است که اطمینان حاصل شود که
مقادیری مازاد به دست نسل اولی که قانون گذاری کرده است برسد
بله؟
آیا از آنجایی که پزشکان نمیتوانند مجوز خود را بفروشند، تاثیر نسبی کمتری روی بازار دارند؟
تفاوت در مورد پزشکان این است که از آنجایی که
موضوع نه یک مجوز بلکه محدودیتی جاری است
تمامی پزشکان مقادیر "پی" را کسب میکنند
هیچ فروشی در کار نیست
بنابراین تاثیر روی بازار تفاوتی ندارد
تصور کنید که در اینجا بجای پلاک
محدودیتی روی تعداد تاکسی ها بود
و آن محدودیت به شکل تصادفی بازتوزیع میشد
تاکسی از میان میرفت و فرد تازه ای ورود میکرد
در این صورت دیگر آنطور نمیشد که نسل اول برنده بازی باشد
تمامی نسل ها منفعت میبردند
اما همچنان همان اختلال را در بازار میداشتیم
همان سود حاصل میشد
فقط بجای اینکه تمام سود به نسل اول انتقال پیدا کند
تثبیت جاری آن سود برای هر نسل پزشکان وجود داشت
بله؟
اساتید و استادی ممتاز هم همین ارتباط را دارند؟
اساتید و استادی ممتاز هم مثال بسیار خوب دیگری است
اساسا یک محدودیت شغلی است
تفاوتش این است که محدودیتی در تعداد اساتید ممتاز وجود ندارد
اساسا هیچ منطقی وجود ندارد که در آن
اگر تقاضای بیشتری برای آموزش وجود داشته باشد، دانشگاه نتواند شروع به گرفتن اساتید ممتاز کند
هیچ شرایطی نیست که در آن دانشگاه نتواند بگوید میخواهیم امتیاز
استاد ممتازی به تام و دیک و هری که در خیابان هستند، بدهیم
هیچ راهی برای توقفش وجود ندارد چون اساتید ممتاز را موسسات تعیین میکنند
پس در این منطق مجوز شغلی نیست
چون هیچ هیئتی وجود ندارد که استاندارد اساتید ممتاز را تعیین کند
خداروشکر
بسیار خوب
خوب جلسه بعد خواهیم آمد...
پس این موضوع بحثمان در مورد رفاه بود
روز جمعه به شکل گروهی دوره اش خواهید کرد
چهارشنبه در مورد انحصار صحبت خواهیم کرد