رشد قابل توجه در تفکر اقتصادی
تاریخ رو بشناسید
یجوری مهم هست که بدونید
که مردم برای حدود 250 سال هست که دارن اقتصاد انجام میدن
اگه فکر میکنید که ایده ای جدید دارید که کسی بهش فکر نکرده
حدود نود و هشت درصد احتمال داره که دارید اشتباه میکنید
به این معنی نیست که هیچ چیز جدیدی قرار نیست اتفاق بیوفته چون ایدهء جدید به ذهنمون میخوره
اما این فکر رو داریم که آدمای باهوش تا الان کجا بودن
جایی که اهمیت داره و بعد
دونستن کلی تاریخ اهمیت داره
تاریخ تکرار نمیشه اما هم قافیه میسازه
اگه بتونید متوجه بشید
وحشت سال هزار و هشت صد و هشتاد و سه مطمئنن اطلاعات مفید زیادی بهتون میده درمورد
فاجعه اقتصادی دو هزار و هشت
اگه تلاش کنید بفهمید چطور
اومدن ریل قطار و تلگراف
چیزی رو بوجود آورد که بهش میگیم اولین اقتصاد جهانی
که کلی در مورد جهانی شدن بهتون میگه
پس تاریخ کماکان بهترین راهنماتون هست
اگه فکر میکنید چیزی کاملا عوض شده
ممکنه درست فکر کنید اما شما باید
بر این باور کار کنید که انگار عوض نشده
و بعد دنبال شواهد محکم بگردید که عوض شده
تولد تفکر اقتصادی امروزی
روند اقتصادی اختراع جدیدی برای زمان انسان هست
جامعه توی صده هزار و هفتصد
از جهات مختلف خیلی شبیه جامعه دو هزار سال پیش هست
دهقان ها بودن، نجیب زادگان بودن و شاه ها بودن
و چیزها اونجوری بودن
و بعد شروع به جمع آوری تکنولوژی جدید کردید راه های جدید
انجام معامله و توسعه
سری کلی جدید
راه های زندگی و نهاد های جدید مردم شروع کردن به زندگی
بیشتر توی شهرها، نه توی روستا
اونا شروع به کار توی کارخونه کردن و بعد
توی کارهای خدماتی بجای کار روی زمین
توی دو قرن گذشته ما عادت کردیم به دنیایی که
به طور میانگین هر دهه دنیا از دهه قبل ثروتمند تر شده
و این یک تغییره
که برای دنیا اتفاق میوفته که نوآوری
هنجار هست، در مقابل چیزی که در شرایط خیلی خاص اتفاق میفته
در هر حال، این یک اتفاق نیست که اقتصاد
به عنوان موضوع، توی یک زمان با این تغییر ظهور کرده
درست وقتی چیزها دارن
این نقطه شکست بزرگ رو میسازن که مردم دور رو نگاه کنن و بگن چطور داره این اتفاق میوفته
قوانین این بازی چی هست؟
آدام اسمیث و تعریف مجدد ثروت
آدام اسمیث کتابش رو شروع کرد
توی، که برای زمانش
جای خیلی عجیبی بود
و کتابش ثروت ملت نام داشت
و توی اون زمان
چیزی که مردم
اگه اینو به خیلی از مردم قرن هجدهم بگید، ممکن بود
وقتی میگفتید ثروت، اونا به طلا و نقره فکر میکدن
کاری که آدام اسمیث انجام داد
کتابش رو با صحبت در مورد کارخونه سنجاق سازی شروع کرد
مردم سنجاق میساختن
و گفت اگه کسی رو دارید که صنعتگر با تجربه ای هست
سنجاق میسازه قادر خواهد بود
تعداد کمی سنجاق توی روز بسازه چون کلی قدم هست توی روند ساخت
اما توی کارخونه سنجاق سازی
اون روند تقسیم میشه به چندتا مرحله
یه نفر فلز رو حرارت میده، یه نفر صافش میکنه یکی دیگه پهنش میکنه، یه نفر نوکش رو تیز میکنه
و در نتیجه میتونن مقدار بسیار بیشتری، نه فقط توی تعداد بلکه به ازای هر کارگر بسازن
که شما میتونستید
بسازید اگه افراد تلاش میکردن برای خودشون بسازن
و منظورش این بود، در واقع چندتا منظور بود یکیشون این بود که
ثروت یک کشور از طلا و نقره تشکیل نشده بلکه از توانایش در تولید اجناس تشکیل شده
بهره وری واقعا منبع ثروت هست
و بهره برداری به همکاری بستگی داره
همکاری افراد زیادی که کارای مختلفی انجام میدن، بخش کارگر
و اون بینش بزرگی هست
و یجوری انتقال به دنیای جدید هست
که میگه، هی میدونی ثروت در مورد کاری هست که میتونید انجام بدید
در مورد چیزی نیست که در اون لحظه چسبیدید بهش
کارخونه سنجاق سازی یه چشم انداز ذهن باز کن بود از
این چیزیه که واقعا باید در موردش حرف بزنیم اگه میخوایم بدونیم چرا یه کشور رونق داره یا موفق نمیشه رونق داشته باشه
ما باید در مورد تولید و حذب کارگر حرف بزنیم
جان مینارد کینز و دوباره فکر کردن به قانون سییز
جان مینارد کیینز اقتصاد دان انگلیسی
کتابی نوشته
تئوری عمومی استخدام سود و پول چاپ هزار و نهصد و سی و شیش
که کتابی بود که در طول رکود اقتصادی بزرگ نوشته شده بود
در مورد این بود که رکود چطور اتفاق میوفته چطور اصلا ممکنه؟
کاری که کرد این بو که اون شرح داد
چرا اقتصاد میتونه به شدت بد عمل میکنه؟
نا زمانی که کیینز نوشت دید عمومی این بود که
البته همیشه مشکل وجود خواهد داشت
همیشه ممکنه حمل و نقل اسبی داشته باشید
سازندگان میتونن توی درد سر بیوفتن وقتی مردم ماشین رو اختراع کردن، یا هرچی
این ایده که ممکنه کمبود عمومی مشاغل وجود داشته باشه
که میتونید فقط به اندازه ناکافی...
خرید ناکافی، تقاضای ناکافی کافی نبودن مشاغل تو اقتصاد
که اون امکان پذیر نبود
چیزی هست
مفهوم اقتصادی به اسم "قانون سییز" هست
قانون سییز میگه موجودی، تقاضای خودشو بوجود میاره
اگه اقتصاد قادر به تولید بیشتر باشه
پس مردم پول بیشتری به دست میارن و اون پول بیشتر رو خرج میکنن و خب
همیشه خرج کردن کافی خواهد بود
برای استفاده از هر مقداری که تولید خواهد بود
قانون سییز میگه اگه بسازیدش اونا میان
اگه ظرفیت اضافه اقتصادی بسازید
مشتری ها حضور پیدا خواهند کرد
که البته اون در واقع صد در صد درست نیست
ممکنه خیلی وقتها درست باشه
اما ممکن درست از آب درنیاد و اگه خراب بشه شما میتونید
چیزی به بدی رکود بزرگ داشته باشید
هینز از اون خارج شد
اون توضیح داد چطور میتونه ممکن باشه
که همچین کوتاهی عمومی در تقاضا باشه
اقتصاد کینز قسمت خیلی حیاطی از دنیا رو توضیح داد و
هر وقت که فراموشش کنید
برمیگرده و گازتون میگیره
همون طور که همین کارو کرد بعد از دو هزار و هشت، برای آمریکا و همه دنیا
کینز در دنیای واقعی
دلیل این که من عاشق داستان شراکت بچه داری هستم اینه که اون
مثال ابعاد انسانی هست که چرا قانون سییز میتونه کاملا درست نباشه
شما میتونید بگید که خب مردم میخوان و قادر هستن که بچه داری کنن
پس تقاضای کافی خواهد بود برای سرویسشون و قادر خواهند بود کار بچه داری پیدا کنن
و نتیجه این شد که در واقع، نه! توی یک سیستم اقتصادی نظارتی که
بچه داری شراکتی بود، و پول غیر رسمی اختراعی، تیکه های کاغذ
امکان پذیر بود که موقعیتی رو داشته باشیم که تقاضای کافی نباشه
یک درهم شکستن، همه تلاش میکردن که پول انباشته کنن
بجای خرید سرویس
و مشکل این بود
تکنیکی، مشکل این بود که به اندازه کافی کوپن چاپ نکرده بودن
بخاطر این نبود که مردم بچه دارای خوبی نبودن
هیچ چیز عمیقی نبود
فقط چیزی بود که خیلی درست کار نکردن تکنیکی بود
که میتونست حل بشه با چاپ پول بیشتر با تولید کوپن بیشتر
اول از همه، این حقیقت که تونست توی این مشکل بیوفته که افتاد
اثبات این بود که حق با کینر بود که شما میتونید رکود اقتصادی داشته باشید با کمبود تقاضا
و بعضی وقتها، نه همیشه بلکه گاهی اوقات
سیاست های ساده دولت میتونن جادو باشن
و معمولا چیزی به اسم نهار مجانی وجود نداره اما بعضی وقت ها وجود داره
گاهی شما سیستم اقتصادی ناقصی دارید و انجام کاری بسیار ساده مثل
چاپ پول بیشتر توی این پرونده
یا سرمایه گذاری بیشتر دولت روی کارهای عمومی
میتونه
ظاهرا از هیچ چیز کار جدید و درآمد جدید بسازن، سیستم اقتصادی رو جای بهتر کنن
توی دو هزار و نه
وقتی اوباما انگیزه جدیدی رو ارائه میداد که به اقتصاد آمریکا کمک کنه با رکود اقتصادی بزرگ بجنگه
کسانی بودن که میگفتن این کار نمیکنه
چون هر پولی که دولت فدرال خرج کنه
از پولی که بخش خصوصی خرج میکنه تفریق خواهد شد
راهی نیست که در واقع تقاضای نهایی رو افزایش بدید، چون پولی که مردم خرج میکنن، درآمدشونه و درآمدشون همیشه خرج میشه
و اون قانون سییز هست،من فکر میکنم خیلی از افرادی که اون رو میگن
تاریخشونو نمیدونن، نمیدونستن که دارن یک استدلال هشتاد ساله رو باز پس میگیرن
اما اینطوری بود، و اون موقع یک استدلال بوده و امروز هم یک استدلال هست